دیــازپــام

دیــازپــام

دیــازپــام

رند عالم سوز را با مصلحت بینی چه کار
کار ملک است آن که تدبیر و تأمل بایدش

نقدی بر خطبه‌ی آیت‌الله علم‌الهدی در نماز جمعه‌ی روز 22 مرداد 95

در این نوشته نیت بر این است که با زبانی غیر از زبان توهین، که چندین بار در سخنان مختلف ایشان حس شده، به نقد و حاشیه نویسی بر سخنان اخیر سید احمد علم‌الهدی، امام جمعه‌ی شهر مشهد، علی‌الخصوص خطبه‌ی نماز جمعه‌ی اخیر ایشان درباره‌ی کنسرت‌های موسیقی بپردازم.

(مشروح این سخنان از طریق این لینک قابل دسترسی است)

ایشان با سابقه‌ی استعمال عباراتی مانند بی‌عفتی1، مفسده2، بی بند و باری3، بی‌اخلاقی4، ابتذال5، بی‌ناموسی و فسق و فجور6 و سایر لغات و اصطلاحات فهقی که دوره‌ی دوباره‌ی آن بی‌فایده است درباره‌ی هنری به نام موسیقی و اتفاقی فرهنگی-هنری به نام اجرای زنده (کنسرت) (چیزی که به زعم ایشان اصلاً هنر محسوب نمی‌شود7) شخص شناخته شده‌ای در موضوع فقه موسیقی به شمار می‌روند. پیش و پس از ایشان هم فقهایی در این باره حتی موسیقی را به فتوای خود حرام اعلام کرده‌اند اما نکته‌ای که ایشان را متمایز می‌کند قدرت تحمیل اراده‌ی ایشان و اجرای نظرشان در حیطه‌ی قدرت خود (شهر مشهد) به شیوه‌ای توتالیتر است وگرنه این نوشتار قصد نقد فتوای فقها را ندارد و اختیار گوش دادن یا ندادن به موسیقی را بر عهده‌ی اشخاص می‌گذارد و نظر این فقها را برای خود و پیروانشان قابل احترام می‌شمارد.

با این مقدمه این نوشتار را در چند بخش به پیش می‌برم.


1) حاشیه‌ی یک کنسرت

مسئله شنیدن موسیقی یا آهنگ مربوط به فتاوای مراجع تقلید است و هرکسی تابع مرجع خود و فتوای مرجع خود است اما در آنچه در کنسرت‌ها می‌گذرد تنها موسیقی نیست، کنسرت حاشیه‌ای دارد که آن حاشیه ابتذال آفرین و ابتذال است؛ این‌که عده‌ای فریاد می‌کشند، کف و سوت می‌زنند و اظهار هیجان می‌کنند، این هیجان‌های گناه‌آلود شکلی از گناه و غضب خداست که در زندگی اجتماعی ما بروز کرده است.

اولاً با این حساب می‌توان مدعی شد بعضی از هیئات عزاداری مذهبی که با قمه زنی، لخت شدن عزاداران، مزاحمت برای همسایه‌ها و حتی سرو مشروبات الکلی و مداحی‌های آنچنانی که از دید ایشان و سایر فقها مذموم هستند نیز دلیلی بر برخورد و مبارزه با عزاداری مذهبی خواهد بود. به کرات هم مشاهده شده است که حاشیه‌ی دسته‌های عزاداری شهر محل سکونت اینجانب شامل نکاتی از جمله «اختلاط دختر و پسر» بوده است که ایشان متذکر شده‌اند. با این استدلال توقیف چنین دسته‌های عزاداری واجب‌تر است.

ثانیاً در این جملات به وضوح از مغلطه‌ای مصطلح به مغلطه‌ی پهلوان پنبه استفاده شده که فرد برای رد یک موضوع، بدترین و ضعیف‌ترین حالت آن را مورد نقد قرار داده و سپس نتیجه‌گیری را به کل آن تعمیم می‌دهد.

ثالثاً مواردی که به آنها اشاره کرده‌اند و از نظر ایشان گناه است در کنسرت‌های موسیقی پاپ و راک ایرانی به چشم می‌خورد که خود آیت‌الله از حامیان خواننده‌ای پاپ-راک به شمار می‌رود8. در حالیکه موسیقی در درجه‌ی فاخر خود هنری تمام عیار است و در اجراهای این موسیقی چنین چیزهایی به چشم نخورده است. نکته‌ی جالب اینجاست که این سخنان در پی لغو چنین کنسرت‌هایی هم ایراد شده است. (کنسرت کیهان کلهر و شهرام ناظری در نیشابور)

یا چه کسی این اتفاقات را در اجرای ارکستر سمفونیک تهران و لوریس چکناواریان دیده است؟!


2) موسیقی هنر است یا خیر؟

اگر موسیقی واقعا یک هنر بود، از این هنر باید در مسائل معنوی و ارزشی هم استفاده می شد. وی با بیان این که ائمه اطهار(ع) که قوی ترین هنرمندان این عرصه را در میان شیعیان خود داشته اند از آن استفاده نکرده اند گفت: دلیل این که استفاده نکرده اند این بود که نوع لهو موسیقی متبادر از آن است.

به وضوح ایشان عقیده دارند که موسیقی هنری واقعی محسوب نمی‌شود. حال فارغ از نظر کارشناسان بین‌المللی، با استنتاد به سخنان خود ایشان می‌توان نقیض سخنانشان را پیدا کرد و به این دوگانگی رفتاری و «یک بام و دوهوا داشتن» پی برد.

هنرمندان بسیجی باید در سه عرصه موسیقی، هنر هفتم و شعر اتاق و جایگاهی ایجاد کرده و افراد مستعد و نیروهای متدین را شناسایی و امکانات را در اختیار آن ها قرار دهد.9

اگر در بین ۹۰ هزار هنرمند بسیجی ۱۰ هزار نیروی ارزشی همچون حامد زمانی داشته باشیم مشکل موسیقی این کشور حل می شود.

استماع موسیقی باعث می شود دروازه دل که باید خداگرایی را در دل ایجاد کند تخریب شود.

حداقل ضرر انس گرفتن با موسیقی باز شدن راه برای معصیت و نافرمانی خداست.

باید از ایشان پرسید که حال که ائمه از به زعم ایشان بهترین‌های موسیقی در بین شیعیانشان استفاده نکرده‌اند ایشان چرا مبادرت و تشویق به این امر می‌کنند؟ بهتر نیست این امور لهوی غیرهنری را به اهل آن بسپارند؟!


3) حریم امام رضا و عیاشی

تو کنسرت می‌خواهی، مشهدی نباش، برو یک شهر دیگر زندگی کن؛ اگر یک آدمی می‌خواهد در یک شهری زندگی کند، در عیاشی‌هایش آزاد باشد، در عملیات فرهنگی‌اش آزاد باشد، در تفریح و خوش‌گذرانی‌اش آزاد باشد، چرا یک شهر زیارتی را انتخاب کرده؟ این شهر را انتخاب کرده که زوار این شهر را بچاپد و همین‌جا عیاشی کند؟

توتالیتاریسم فرهنگی به تحمیل یک فرهنگ خاص بر جمعیتی متشکل از فرهنگ‌های متفاوت اطلاق می‌شود. امری که در این عملیات فرهنگی امام جمعه‌ی مشهد و برخی اشخاص دیگر به وضوح مشاهده می‌شود.

به وضوح اینکه شخصی در جایی متولد شده است که برای یک عده مکانی مقدس به شمار می‌رود انتخاب او نبوده است و نباید باعث محدودیت آزادی و امکانات برای این شخص شود. این سخنان هنگامی درست‌تر می‌نمود که این زیارتگاه بیرون از محل زندگی مردم و با فاصله مشخصی از آن بود و ایشان درخواست برگزار نشدن کنسرت موسیقی در بیابان‌های اطراف آن را ارائه می‌کردند نه هنگامی که مشهد پیش از شهری مذهبی بودن، خود یک شهر با مردمی با عقاید مختلف است که برخی از آن‌ها طالب موسیقی هستند. همانطور که بعضی از آن‌ها هم طالب هیئت مذهبی می‌باشند. (تناقضی هم بین این دو وجود ندارد)

در وحله‌ی اول این سخنان همانقدر مذموم هستند که اجازه ندادن به شیعیان برای احداث مسجد در شهری امریکایی و اینکه بگوییم اگر مسجد می‌خواهی برو شهری دیگر.

در وحله‌ی دوم باید دید ایشان چه چیزی در موسیقی دیده‌اند یا چه موسیقی‌ای شنیده‌اند که آن را متضاد با ارزش‌های خود و امام رضا دانسته‌اند؟ چرا درباره‌ی یک نمایشگاه نقاشی یا خطاطی چنین حرفی نزده‌اند؟ یا چرا هیچ‌گاه نمی‌شنویم که موزه‌ی آستان قدس جای آثار هنری نیست؟

نکته‌ی بعدی اهانت ایشان به هنرمند و موسیقی‌دان با اطلاق عبارات «عیاش» و «چاپیدن مردم» به هنرمند است. با این اوصاف از نظر یک غیرشیعه آستان قدس هم مشغول «چاپیدن» زوار می‌باشد. حال آنکه آن موسیقی‌دان به چندمیلیونی که از یک کنسرت عایدش می‌شود نیازی هم ندارد. لیکن تصور بنده این است که استدلال در این زمینه برای این تفکر بیهوده است و استفاده از این ادبیات را توهینی آن هم از طرف یک شخصیت مذهبی به شمار می‌آورم.


4) شهداء و کنسرت

در خانه امام رضا چانه‌بزنیم که آیا کنسرت باشد یا نباشد؟ شهدا برای چه رفتند؟ از خود این شهر چقدر شهید داده شد که ما در شهر، خانه و حرم امام رضا برای این مسائل چانه‌بزنیم و با هم بحث کنیم؟

ربط دادن موضوع کنسرت موسیقی و شهداء جز سوءاستفاده‌ای از عبارت شهید نیست و حتی بنابر گفته‌ی ایشان که شنیدن یا نشنیدن موسیقی را امری دانسته‌اند که هرکس پیرو مرجع خود است، مراجعی که به عدم حرمت موسیقی فتوا دهند ضد خون شهید عمل کرده‌اند؟



به عقیده‌ی اینجانب اتفاقاتی مانند ممنوعیت کنسرت موسیقی در یک شهر یا مبارزه اهانت‌آمیز با آن جز تخریب جناح خود ایشان در نظر پیر و جوان علاقمند به موسیقی اثر دیگری نخواهد داشت و به قول معروف نهایتاً روسیاهی آن به خودشان  خواهد ماند. چه بسا مانند سایر زمینه‌ها که اقبال عمومی با مظلوم است، موسیقی نیز با اقبال بیشتری هم مواجه شود. لیکن موجب نگرانی نگارنده این است که همانطور که زمانی تصور نمی‌شد برگزاری کنسرت در مشهد ممنوع شود، روزی به زعم ایشان و سایرین کل ایران به اصطلاح حریم امام رضا خوانده شده و موسیقی و به زعم آیت‌الله «عیاشی» در آن ممنوع اعلام شود و شاهد این توتالیتاریسم فرهنگی در ابعاد وسیع‌تر باشیم که ابزار اعمال زور در شرایطی که قانون حاکم بر کشور هم اعتباری ندارد و از سوی عده‌ای به آسانی زیر پا گذاشته می‌شود فراهم است.

این نوشتار و نویسنده خود را ختم کلام ندانسته و از هرگونه فضای دیالکتیک و بحث در این باره استقبال می‌کند که حرف هم در حمایت و هم در رد این نوشته بسیار بسیار است.


به امید روزهایی بهتر برای «هنر» موسیقی ایران.



1 و 2 و 3 و 4: لینک

5 و 6: خدایا تو شاهد باش مقابل چشم امام معصوم و حجت خدا، باکمال بی‌باکی عرض می‌کنم کنسرت ابتذال است در هر نقطه‌ای و در این شهر اجرا شود، بی‌حرمتی و جسارت به امام رضا است. لینک

7: اگر موسیقی واقعا یک هنر بود، از این هنر باید در مسائل معنوی و ارزشی هم استفاده می شد. لینک

8: اگر در بین ۹۰ هزار هنرمند بسیجی ۱۰ هزار نیروی ارزشی همچون حامد زمانی داشته باشیم مشکل موسیقی این کشور حل می شود. لینک

9: لینک

نظرات (۳)

نظر امام خامنه ای اینه ترویج موسیقی خلاف مذاق اسلام است
اصلا کاری به حرف های ایت الله علم الهدی نیست-اینکه شما حرف های ایشان را به هیئت یا خود حرم امام رضا مقایسه کنی مغلطه است-مگر کسی که نذر میکند یا به حرم امام رضا کمک میکند رو میشود با اون که هزینه  برای شرکت در کنسرت میدهد مقایسه کرد عجب- امام خامنه ای به عنوان ولایت فقیه و بالاتر از همه مراجع میفرماید ترویج موسیقی  اهداف مذاق اسلام است-)
و اینکه موسیقی یک هنر است-اما در این کنسرت ها بالاخره خواهی نخواهی گناه صورت میگیرد میگیرد و باید جلوگیری شود
پاسخ:
«مگر کسی که نذر میکند یا به حرم امام رضا کمک میکند رو میشود با اون که هزینه  برای شرکت در کنسرت میدهد مقایسه کرد»
بله می‌شود.

ترویج موسیقی  اهداف مذاق اسلام است.
هرچند سر این جمله میشه بحث کرد ، ایشون حرف های دیگه در جاهای دیگه هم داشتن. لینک
واقعا از علم الهدی انتظاری میره؟؟!! ظلمی که امثال ایشون به دین و خدا کردن، آتئیستا نکردن..

ارسال نظر

ارسال نظر آزاد است، اما اگر قبلا در بیان ثبت نام کرده اید می توانید ابتدا وارد شوید.
شما میتوانید از این تگهای html استفاده کنید:
<b> یا <strong>، <em> یا <i>، <u>، <strike> یا <s>، <sup>، <sub>، <blockquote>، <code>، <pre>، <hr>، <br>، <p>، <a href="" title="">، <span style="">، <div align="">
تجدید کد امنیتی